به گزارش «موج سوم» به نقل از روابط عمومي دفتر سيدمحمد خاتمي، وی در ديدار با اقشار مختلف مردم کردستان، با اشاره به سي‌امين سالگرد انقلاب شکوهمند اسلامي ايران گفت: «انقلاب ما همان‌گونه که امام راحل آن را تعبير کردند انفجار نور بود. از ياد نمي‌بريم که در دوران سياه و ظلماني به سر مي‌برديم و با تحقق انقلاب اسلامي افقي به سوي روشني گشوده شد.»

وي ادامه داد: «اما اين روشني چه بود، مگر نه اين‌که در گذشته دين، فرهنگ، اقتصاد، حيثيت و حرمت مردم و همچنين سرمايه‌هاي معنوي و مادي مردم در معرض اتلاف و خطر بود و رفع همه اين مشکلات هدف اين انقلاب بود.»

رئيس جمهور سابق کشورمان با اشاره به حرکت يکصد سال گذشته تاکنون، اظهار داشت: «اين انقلاب تدوام همان حرکت و خواست بود که با وجود گرفتاري به سلطه استبداد و وابستگي به بيگانه به خاطر رشدي که در پناه اسلام و فرهنگ ايراني در تمام اين ساليان صورت گرفت،‌ همواره به سوي استقلال و آزادي حرکت کرد و انقلاب اسلامي اوج و تبلور اين حرکت و خواست بود.»

رئيس بنياد باران با يادآوري اين نکته که پيشنهاد و خواست انقلاب اسلامي، جمهوري اسلامي بوده است، گفت: «پيشنهاد و حاصل انقلاب، نظامي بود که هم مشخصات جمهوريت را داشته باشد و هم سازگار با موازين ديني و فرهنگي جامعه باشد.»

وي افزود: «ما هنوز نياز بسياري به کار فراوان و بحث‌هاي نظري و فرهنگي در جامعه داريم، براي اين‌که هدف اصلي را گم نکنيم و به راهي برويم که در آن آرمان‌ها محقق و وضعيتي مستقر شود که متناسب با شان و مورد خواست ملت است، بنابراين اين نياز فرهنگي را احساس مي‌کنيم تا به نقطه‌اي برسيم تا خود مردم آنچه مي‌خواهند توان، اراده و آگاهي براي حفظ و تقويت آن را پيدا کنند.»

خاتمي تاکيد کرد: «بنده معتقدم و ترجيح مي‌دادم و مي‌دهم که در عرصه فرهنگي کار بيشتري شود چون کار درازمدت را مي‌طلبد.»

رئيس دولت اصلاحات در بخش ديگري از سخنانش با اشاره به تنوع قوميتي موجود در ايران، گفت: «ملت ايران کثيرالاقوام است، اما فقط ايران نيست که اقوام مختلف دارد، ما امروز در بسياري از کشورهاي دنيا که از ثبات و پيشرفت برخوردارند، شاهد وجود اقوام و مذاهب مختلف و حتي مليت‌هاي مختلف هستيم اما در آن کشورها واگرايي را کمتر مي‌بينيم که بايد ديد رمز و راز اين مسئله چيست.»

وي تصريح کرد: «آدمي موجودي تاريخي است و در متن قوم، زبان و دين موجود پديد مي‌آيد و اين اختلافات امر طبيعي است، ولي آنچه خطرناک است اين‌که اين اختلاف به وحدت اساسي لطمه بزند و نيز زمينه‌اي براي اين‌که ديگران در آنجا دخالت کنند پديد آيد.»

سيدمحمد خاتمي يادآور شد: «خداوند نيز در قرآن بر واقعيت اختلاف‌هاي قومي و طائفي و فرقه‌اي تاکيد کرده است اما در يک وضع مناسب مي‌بايست اين اختلافات سبب تعارف و هم‌دلي و هم‌زباني شما شود.»

وي با استناد به آيه‌ای کريمه، اظهار داشت: «با شناخت و نزديک شدن به يکديگر، اين اختلافات مضر نيست بلکه مي‌تواند به هم‌زباني و هم‌دلي بيانجامد. به نظر مي‌رسد که مردم‌سالاري خود عامل مهمي است که مانع تبديل اختلاف به تعارض مي‌شود و خود موجب ثبات و وحدت ملي مي‌گردد.»

رئيس موسسه بين‌المللي گفت‌وگوي فرهنگ‌ها و تمدن‌ها، تاکيد کرد: «در درون جامعه مردم‌سالاري، ملت به عنوان واقعيت پذيرفته شده است و ملت مي‌تواند رنگين‌کمان دل‌انگيزي از تفاوت‌ها و اختلافات (زباني، قومي  وحتي ديني) باشد.»

به عقيده خاتمي، وحدت جامعه يعني واحدي به نام ملت که در کنار همديگر و با احساس برابري اجزاء، به سوي ايجاد و حفظ امنيت و پيشرفت جامعه حرکت مي‌کند و با جدي گرفته شدن مردم‌سالاري از تبديل اختلاف‌ها به تبعيض، تفرقه و تنازع جلوگيري مي‌شود.

وي همچنين گفت: «در وجدان بشر امروز، مردم‌سالاري به عنوان کم‌هزينه‌ترين و پرفايده‌ترين شيوه زندگي جمعي توام با امنيت و آرامش پذيرفته شده است، در همه جاي دنيا پذيرفته شده که مردمسالاري راهکاري براي زندگي بهتر براي جامعه امروز است. البته محتواي مردم‌سالاري مي‌تواند متفاوت باشد چنان‌که ما در سايه انقلابمان مردم‌سالاري سازگار با دين را پذيرفته‌ايم و حاکميت دين هم آن‌گونه که امام نظر داشتند به معني حذف و نفي کساني که عقايد مختلف دارند نيست بلکه در سايه دين همه اجزاء ملت مي‌توانند در کنار هم از حرمت و حقوق اساسي برخوردار باشند. رمز و راز اصلاحات و مردم‌سالاري به عنوان حاصل ارجمند انقلاب و خواست ملت ايران، همين است»

رئيس بنياد باران تصريح کرد: «ما امروز افتخار مي‌کنيم که پيشنهاد انقلاب، جمهوري اسلامي بود و با روشن‌بيني بر اين اصل تکيه مي‌شد که راهکار مطلوب جمهوري اسلامي است.»

خاتمي با بيان اين‌که «در جمهوري اسلامي دموکراسي و مردم‌سالاري به عنوان يک اصل پذيرفته است»، پذيرفته شدن اين اصول را نشانه پيشرو بردن انقلاب و برجستگي ديد امام(ره) عنوان کرد.»

رئيس موسسه بين‌المللي گفت‌وگوي فرهنگ‌ها و تمدن‌ها، اظهار داشت: «وقتي از اسلامي و ديني بودن مردم‌سالاري سخن مي‌گویيم، به خاطر اين است که اتفاقا امروز جمهوري‌هاي ديگر به خاطر خلاء معنويت و غرق شدن در ماديات با مشکلات بزرگي روبرو هستند و انقلاب ما مي‌خواست تا جامعه مزاياي مردم‌سالاري را داشته باشد و خلاء‌هاي آن هم برطرف شود.»

وي افزود: «نظر ما اين است با حضور اخلاق و ارزش‌هاي اسلامي، معنويت ديني در جامعه ما مزيت حکومت‌هاي مردمي را داشته باشد ولی مضار آن را نداشته باشد. انقلاب ما مي‌خواست الگويي کامل‌تر از آنچه در دنيا بود ارائه دهد و معتقدم چارچوب‌هاي قانون اساسي تامين‌کننده اين خواست است.»

رئيس بنياد باران تاکيد کرد: «با توجه به آرمان‌ها و ارزش‌هاي انقلاب که مردم براي آن فداکاري‌هاي زياد کردند، بايد براي حفظ ايراني که مي‌خواهد در آن جمهوري اسلامي مستقر شود، تلاش کنيم.»

وي سپس گفت: «اگر مي‌خواهيم ديني بودن جامعه را بسنجيم، نبايد فقط به ظواهر نگاه کنيم، بلکه بايد بکوشيم دروغ و ريا و نفاق جاي خود را به راستي، پاکي و اخلاق بدهد.»

خاتمي تصريح کرد: «اگر راستي، عدالت، اخلاق و احترام متقابل انسان‌ها نسبت به يکديگر ارزش بود، آنگاه جامعه ما ديني است ولي اگر نبود و فقط ظواهر داشتيم بايد نگران باشيم و بايد بگوييم چه عيبي در کار ما بوده است که از محتوا تهي شده‌ايم و ظواهر جلوه بيشتري پيدا کرده است.»

رئيس موسسه بين‌المللي گفت‌وگوي فرهنگ‌ها و تمدن‌ها، ادامه داد: «ما وقتي مي‌گویيم جمهوري اسلامي، یعنی مي‌خواهيم دين در عرصه اجتماعي ظهور داشته باشد و در جمهوري اسلامي ميزان راي ملت است و همه مردم شهروند جمهوري اسلامي هستند.»

وي افزود: «اسلامي که ما مي‌گویيم و امام خيمني نيز مي‌گفت به اين معنا نيست که فقط مسلمان‌ها و در آنها هم يک سليقه خاص شهروند درجه اول باشند. در جمهوري اسلامي که امام مي‌گفت يک يهودي و يک مسيحي، يک زرتشتي و هر کس که در اين نظام به سر مي‌برد آن را پذيرفته است و به عنوان يک شهروند بايد از حقوق و حرمت برخوردار باشد.»

رئيس جمهور سابق کشورمان يادآور شد: «در حقوق اساسي که وجود دارد افراد اين مملکت در پناه اسلام به عنوان شهروند و انساني که داراي حق و حرمت است شناخته شده‌اند.»

رئيس موسسه بين‌المللي گفت‌وگوي فرهنگ‌ها و تمدن‌ها، به نامه حضرت علي بن ابيطالب(ع) خطاب به مالک اشتر، اشاره کرد و افزود: «در اين نامه حضرت به مالک مي‌فرمايد "قلب خودت را لبريز و سرشار از رحمت و مهرباني و محبت و لطف به مردم کن، آن مردمي که تحت حکومت تو هستند دو صنف هستند: يکي آنان که هويت دینی تو را دارند و برادران تو‌اند و ديگر آن‌که هويت انساني دارند و همنوع تواند.»

خاتمي با اشاره تاکيد فروان خود بر مردم‌سالاري، علت اين تاکيد را اين‌چنين توضيح داد: «اول اين‌که مردم‌سالاري خواست تاريخي مردم است. ديگري اين‌که از افتخارات انقلاب اسلامي اين است که پيشنهادش در موقع اثبات، جمهوري اسلامي بود و ديگر اين‌که معتقديم راه کم‌هزينه و پرفايده امروز راه مردم‌سالاري است و اگر مردم‌سالاري در جامعه مستقر باشد نه تنها اختلافات طبيعي مضر نيست، بلکه وحدت بر جامعه حاکم خواهد بود و همگي احساس حق و حرمت مي‌کنند.»

رئيس بنياد باران افزود: «بايد ملت را به رسميت بشناسيم و همواره اين را در نظر داشته باشيم که تمام کساني که تحت اين دايره هستند، افراد مساوي و برابري هستند که حقوق اساسي يکسان دارند. البته همواره نيز بايد هوشيار باشيم که بدخواهان و کساني که در کشوري مثل کشور ما منافع نامشروع دارند از اين اختلاف سوءاستفاده مي‌کنند و بر آن دامن مي‌زنند.»

سيدمحمد خاتمي تاکيد کرد: «مشکلات ما فراوان است ولي حل آن يک شبه ميسر نيست.»

رئيس موسسه بين‌المللي گفت‌وگوي فرهنگ‌ها و تمدن‌ها با تاکيد بر اهميت امنيت و هم‌طرازي آن با آزادي در قانون اساسي گفت: «ريشه امنيت، رضايت مردم است» و افزود: «براي امنيت نه فقط مي‌توان بر سخت‌افزار تکيه کرد و نه اين‌که امنيت را فقط امنيت حاکمان دانست، بلکه امنيت حاکمان اگر مبتني بر خواست و رضايت مردم نباشد، لرزان است.»

رئيس جمهور سابق کشورمان تصريح کرد: «امنيت واقعي، امنيتي است که از دل جامعه بجوشد و اين هنگامي خواهد جوشيد که نسبت حکومت و جامعه نسبتي احترام‌آميز، محبت‌آميز و بر پايه اعتماد باشد و آن در صورتي مي‌شود که شهروند جامعه ما رضايت داشته باشد.»

وي، از آزادي به عنوان يکي از مهم‌ترين عواملي نام برد که مي‌تواند موجب رضايت در جامعه شود و افزود: «البته مسائل اقتصادي هم مهم است، اگر فقر و محروميت باشد به زور نمي‌توان رضايت مردم را جلب کرد، به‌خصوص اگر احساس شود تبعيض در جامعه وجود دارد و جاهايي احساس کنند که در طول تاريخ محروم‌تر از جاهاي ديگر مانده‌اند.»

سيدمحمد خاتمي تاکيد کرد: «بايد قبول کنيم بعضي مناطق محروم در کشور داريم که عمدتا نيز مرزي هستند که در اين نقاط بايد درمان ويژه‌اي براي درد محروميت انجام داد، يعني بايد زيرساخت‌ها و پايه‌هاي زندگي و توسعه در آنجا شکل بگيرد تا زمينه رقابت استان‌هاي محروم با استان‌هاي پيشرفته فراهم شود.»

رئيس دولت اصلاحات، توسعه را نياز امروز و فرداي کشور دانست و گفت: «براي اين کار بايد آرمان‌های انقلاب را درست بشناسيم، اولويت‌ها را درست تشخيص دهيم و تلاش کنيم به صورت مستمر و اميدبخش، بيکاري در مملکت کاهش پيدا کند و اشتغال بيشتر شود و ثروت توليد گردد و البته با رعايت محروم‌تر توزيع به صورت عادلانه صورت گيرد».

وي در بخش ديگري از سخنانش، اظهار داشت: «هر کس مي‌خواهد روي کار بيايد بايد با هدف توسعه ايران، رفع تهديدها و تلاش براي پرداختن بيشتر به نقاط محروم بيايد و براي توسعه هماهنگ در کشور تلاش کند که به‌دنبال آن رضايت و امنيت هم خواهد آمد.»

سيدمحمد خاتمي تصريح کرد: «هميشه سعي‌ام اين بوده و هست که تشخيص جمع را بر نظر خود ترجيح دهم. اين‌که بخش قابل توجهي از جامعه اين توقع و انتظار را از بنده کوچک دارد که بيايم، نبايد به فکر آبرو و راحتي خود باشم، البته اگر بتوان کار کرد.»

وي ادامه داد: «علي‌رغم همه استدلال‌هايي که دارم، احساس مي‌کنم در موقعيتي قرار گرفته‌ام که نمي‌شود تقاضاهاي مردم را بي‌پاسخ بگذاريم، بالاخره يک طرف ما مردم هستند، ما اين فرصت را نداريم و نمي‌توانيم خيلي مردم را معطل بگذاريم و بايد به آن‌ها جواب قاطع داد و وقتي اصرار هست که آري بگويم کار مشکلي است که بگويم نه.»